Şehirlerde yaşayan kadınların yüzde 60'ı memelerinden memnun değildir ve düzeltilmelerini isterler. Doktorların ameliyat öncesi kadınlara ameliyat sonucu göğüs uçlarının hissizleşebileceğini, bazen çok kötü ameliyat izleri oluşabileceğini, hatta en kötüsü göğüslerini kaybedebileceklerini söylemeleri bile onları bu isteklerinden alıkoymaz. Fakat yine de ameliyat sonrası izler nedeniyle eşinin önünde aydınlıkta soyunamayan birçok kadın bilirim. Bir cerrah olarak yıllardır meme kanseri ameliyatları uyguluyorum. Kanserden dolayı bir kadına memesinin alınması gerektiğini anlatmak çok zordur. Ben bir doktor ve erkek olarak doğurganlık yaşı geçtikten sonra ailelerinde sıklıkla meme kanseri olan kadınlarda meme dokusunun, kansere karşı koruyucu bir önlem olarak çıkarılmasını kabul edebilirim. Ama bir kadın asla. Günümüzde Amerika'da, sadece ailelerinde göğüs kanseri yaygın diye kanser korkusundan dolayı sağlam göğüslerini ameliyat ettiren kadınlar olduğunu biliyoruz. Böyle durumlarda sadece meme bezi çıkarıldığı için deri korunur, izler az olur, ameliyat esnasında ya göğüsler ufak olarak bırakılır veya protezle doldurulur. Bundan 15 yıl önce meme kanserini ameliyattan önce hemen tanımlayamazdık ve genellikle ameliyat esnasında "frozen section" dediğimiz histolojik muayeneyle memenin çıkarılıp çıkarılmayacağına karar verirdik. Hastaların narkozdan uyandıklarında hiçbir soru sormadan elleriyle göğüslerini muayene etmelerini ve eğer göğüsleri alınmışsa susmalarını, eğer göğüsleri yerlerinde duruyorsa yüzlerinde hemen bir tebessüm belirmesini gayet iyi hatırlıyorum. Eskiden ameliyatlar daha radikaldi. Bütün meme, göğüs adalesi, koltukaltı lenf bezleri, ne var ne yoksa çıkarılıyordu. Hatta göğüs kafesi açılıp oradaki lenf bezleri de alınıyordu. Son 20 yılda meme kanseri sonrası yapılan 5 ve 7 yıllık araştırmalarda çok fazla doku 172 çıkarmak ile az doku çıkarmak arasında pek fazla tekrarlama oranı farkı gözlenmeyince daha az doku çıkarılan yöntemler öncelik kazandı. O zamanlar yaşlı hastalarda meme dokusunu tekrar inşa etmek (rekonstrüksiyon) ihtiyacını bile duymazdık. Hastalara, içi dolu sutyenler veya sutyenlerin içine koysunlar diye süngerden yapay göğüsler satın almalarını önerirdik. Günümüzde göğüsleri kanser nedeniyle alınan kadınların bir kısmına ameliyatla yeni bir göğüs inşa ediyoruz. Kanser nedeniyle yapılan göğüs ameliyatlarından burada bahsetmek istemiyorum. Konumuz daha çok estetik amaçlı, yani keyfi olarak yapılan göğüs ameliyatları. Bir erkeğin bunu anlaması için yardıma ihtiyacı vardır. Erkek doktorlar ve yargıçlar bundan 15 yıl önce Amerika'da silikon meme protezleri kadınlarımız için zararlı deyip onları yasakladıkları zaman bir sürü kadının Kanada veya Meksika'ya gidip orada silikon meme protezlerini vücutlarına koydurmalarını anlayamadılar."Hiçbir kadın yeni bir göğüs proteziyle kendine yeni bir hayat satın alamaz." Aklı başında bir doktor bu oyuna gelmez ve hastasıyla uzun uzun konuşup bu ameliyattan hastanın daha gerçekçi beklentileri olmasını sağlar. Estetik müdahaleler ihanet içinde olan kocaları eve getirmez, kocalarını sevgililerinden ayırıp tekrar 173 onlara getirmez ve de o hastayı tekrar 18 yaşına döndürmez. Ayrıca bazı cerrahlar büyük göğüsleri sevdikleri için hastalarına da büyük protezler koyarlar. Bu yanlıştır, göğüs büyütme isteyen kadınların ancak yüzde 2'si füze göğüs denen dev protezleri isterler, geri kalanlarsa B, C veya D sutyen büyüklüğünü yeterli bulurlar. Protez büyüklüğüne doktorunuz değil, siz karar verin. Unutmayın: Büyük ve ağır protezler daha çabuk sarkar ve yer değiştirirler.

Aşırı kilo kaybı, uzun süre emzirme, doğuştan bağ dokusu zayıflığı ve birden fazla hamilelik göğüslerin en sık sarkma sebeplerindendir. Büyük göğüslü bayanlara bazı hemcinsleri gıptayla bakarlar, ancak bu bayanların birçoğu göğüslerinden memnun değildir ve onları küçültmek isterler. Yıllar önce Afrika'ya gittiğimde kadınların üstsüz dolaştığını ve yaşlı kadınların yaptıkları 7-8 doğum ve emzirme nedeniyle göğüslerinin iyice sarkmış olduğunu gördüm. Afrikalı kadınlar bu durumdan rahatsız değillerdi ve rahatça üstleri çıplak dolaşıyorlardı. Büyük ve sarkan göğüsler sadece kozmetik ve estetik bir problem değil, aynı zamanda ağırlıkları nedeniyle kadınlarda sırt ve boyun ağrılarına neden olan bir durumdur. Göğüs ufaltma ameliyatı göğüs büyütme kadar basit değildir ve bu nedenle bu işte tecrübeli doktorları tercih etmelisiniz. Bu ameliyattan sonra emziremeyebilirsiniz, bunu göz önüne almanız gerekir. Eğer tekrar çocuk sahibi olmak ve emzirmek istiyorsanız süt kanallarını tahrip etmeyen bir ameliyat yöntemi seçmelisiniz. Meme ufaltma ameliyatları bazen kabul edilmesi imkânsız yara izleriyle sonuçlanabilir. Bazı hastalar "Keşke göğüslerim büyük kalsaydı da bu ameliyat izleri olmasaydı" diyebilirler. Bütün bunları daha önceden doktorunuzun size çizerek veya fotoğraflarla anlatıp sonucu göstermesi gerekir. Daha da iyisi, önce göğüsleri ufaltılmış bir hastanın ameliyat izlerini gördükten sonra müdahaleye karar verin. Ameliyat, dönüşü olmayan bir karardır, yani hiçbir zaman göğsünüzün eski haline kavuşamazsınız. Bunu asla unutmayın. Çıkarılacak meme dokusu fazlaysa (toplam 800 gramdan fazla) 2-3 gün hastanede yatmanızda fayda vardır. Ameliyattan önce kesinlikle sigara içmeyi bırakmanız gerekir. Aksi takdirde yaralarınız Iyileşmez veya iyileşmesi uzun sürer. Çok genç yaşlarda da bu ameliyat yapılmamalıdır. Meme dokusu daha gelişmesini tamamlamamıştır. Zararlı olabilir. Genel olarak 30 yaşından önce meme ufaltma ameliyatı gerekmez. Ancak "virginal gigantomastia" (dev memeli bakireler) denen 16-17 yaşlarında görülen dev göğüslerin bir an önce ameliyatı gerekir, aksi takdirde boyun kemikleri hatalı duruştan ve ağırlıktan dolayı bozulacaktır.

Tanınmış modacıların defilelerinde veya iç çamaşırı reklamlarında mankenlerin hep ufak veya normal büyüklükte göğüsleri olmaları, bana göğüs büyütme ameliyatına gelen ve göğüsleri bence normal ölçülerde olan bayanlara onları ameliyattan caydırmak için gösterdiğim bir örnektir. Ufak göğüsler nadir olmayarak göğüs kafesi deformiteleriyle beraberdir, iman tahtası da denen kaburgaların ön tarafındaki kemik (sternum) içeri doğru çökük olursa biz buna "ayak kabı tamircisi göğsü" deriz. Eskiden ayakkabıcılar tamir ettikleri ayakkabıları göğüslerine bastırarak çalıştıklarından bu kemiğin içeri doğru çöktüğüne inanılırdı. Bu tür göğüs kafesi olan hastalara meme protezi konduğunda İki göğsün arasındaki çukur daha da derinleşeceğinden estetik olarak güzel olmayan bir görünüm ortaya çıkar. Bu çöküntünün de doldurulması gerekir. Dolgu maddeleri ve yağ enjeksiyonları kalıcı değildir, bu nedenle bazı hastalarda iki meme arasına üçüncü bir "özel" protez de gerekebilir. Bazen de göğüs kafesi yassı olmayıp bir fıçı şeklindedir ve sternum dışa doğrudur. Biz bu deformiteye "güvercin göğsü" diyoruz. Bu şekilde hatalı göğüs kafesi olan hastalara da meme protezi konduğu zaman protezler yanlara doğru kayar ve "şaşı göğüs" dediğimiz birbirinden ayrık göğüs görünümü ortaya çıkabilir. Göğüsleriniz ufak diye üzülmeyin. Ufak göğüslerin de avantajları vardır. Birinci olarak sarkmazlar; 50 yaşında ufak göğüslü bir kadın eğer çok fazla doğum yapmamışsa 18 yaşındaki bir genç kızın göğüslerine sahip olabilir, ikincisi de yapılan istatistiklere göre, ufak olduklarından daha az kanser olurlar; ne kadar çok meme dokusu varsa kanser ihtimali o kadar yüksektir; üçüncüsü de kocaman ve ağır olmadıklarından boyun ağrılarına neden olmazlar, iri protez göğüsler güzel ve doğal değildir. TV'de seyrettiğimiz bütün ünlü mankenlerin ufak veya orta boy göğüslü olması sizin kararınızı etkileyebilir. Hatta iç çamaşırı üreticilerin reklamlarında bile büyük göğüsler bulamazsınız. Ayrıca ilk baştan belirtmek isterim ki bence 20 yaşından önce göğüs protezi konmamalıdır. Göğüsler daha tam olarak gelişmemiştir ve belki de büyütme İşlemine gerek kalmayacaktır. Ancak bazı vakalarda doğuştan bir tarafın meme dokusu çok ufak olursa veya hiç gelişmemişse bu hastalarda büyük psikolojik bozukluklara neden olduğundan daha erken yaşlarda da protez konabilir. Göğüslerin ideal büyüklüğü ne kadar olmalıdır? Eski doktorlar, İri bir elma veya armut büyüklüğünden bahsederlerdi. Günümüzdeyse her şey gibi göğüsler de standartlaştırılıp A, B, C, D, E diye farklı büyüklükler (sutyen sepet büyüklüğü) olarak sınıflandırılmışlardır. Bu ölçüm şu şekilde yapılır. Beyinden yukarısı çıplak bir bayanın göğüslerini ağzına kadar su dolu bir kovaya batırdığımızda taşan su ölçülür ve buna göre göğsün hacmi sınıflandırılır. Taşan su 50-100 ml ise sepet büyüklüğü (cup size) A, 100-200 arası ise B, 200-300 ml. arası ise C; 300-400 ml arası ise D, 400'den fazla ise E olarak kabul edilmiştir. Hastaların bize söyledikleri "Sutyenim 80 ama ben 90 olsun istiyorum" ifadesi tamamen yanlıştır. Bu değerler santimetre olarak meme altından yapılan göğüs kafesi çevresinin ölçülen uzunluklarıdır ve göğüs büyüklüğüyle alakası yoktur. Reklamlarda gördüklerinizin aksine göğüsler hiçbir zaman özel kremlerle veya haplarla büyümezler. Masajların bir miktar faydası olabilir, ama sınırlıdır. Küçük göğüslerde problem, dokunun doğuştan gevşek olması, hormonsal düzensizlik veya adalenin gevşemesidir. Yapılan istatistiklere göre, çocuk dünyaya getirmiş ve emzirmiş kadınların yüzde 75'i göğüslerinden memnun değildir. Eskiden belki de kadınların göğüsleri daha da ufaktı ve 1960'lı yıllarda doğum kontrol haplarının yaygınlaşması sonucu haplarda bulunan östrojen bazı kadınların sadece göğüslerini büyütmekle kalmayıp vücutlarının başka yerlerinin de yuvarlaklaşmasına neden oldu. Hamilelikler de göğüslerin büyümelerine ve daha da kötüsü bazen 175 sarkmalarına neden olurlar. 2000 yılında Alman RTL televizyonu bana gelip "sözde" göğüs büyüten bir kremi onlar için denememi söyledi. Üç hastada hastaların bir göğsünü vazelinle, diğerini de bu harika kremle ovduk ve bir ayın sonunda her iki göğsün de aynı oranda büyüdüğünü gördük. Bu televizyonda yayınlandı ve firmadan hiçbir yorum almadık. Bu denemeye katılan diğer doktor arkadaşlarla yaptığımız yorumda, meydana gelen büyümenin günlük masajlara bağlı ve geçici olduğuna karar verdik. Göğüsleri büyütmek için en etkili yöntem silikon protezlerdir. Silikon 1996 yılında FDA tarafından yasaklanmış, ancak 2004 yılında tekrar serbest bırakılmıştır. Göğsün kendi yağ dokunuzla veya göğse enjekte edilen kimyasal maddelerle büyütülmesi yöntemi artık kullanılmıyor, çünkü bu yöntemlerde göğüslerde sertlikler, kireçlenmeler ve yağ kistleri gözlemlenmiştir. Uzakdoğu'da göğüslere sıkılan parafin, serbest silikonlar ve akrilamldler nedeniyle göğüslerde apseler oluşmuş ve bazı hastaların göğüsleri alınmıştır. Ayrıca göğüslere sıkılan yağ, kalıcı olmayıp 6-9 ay sonra eriyerek kaybolur. Yaklaşık bir yıldır yüzlere sıkılan dolgu maddeleri de göğüs büyütme amacıyla sunulur. Bunlar kalıcı değildir. 9-12 ay sonra eriyip gideceklerdir ve en 176 az bir göğüs protezi kadar pahalı olabilirler. Yüze enjekte edildiğinde problem yaratan maddeler neden göğüslerde de sertliklere ve iltihaplanmalara sebep olmasın? Ayrıca dolgu maddeleriyle hiçbir zaman bir silikon protezin verdiği güzelliği sağlayamayız. Son yıllarda kök hücre ve onarıcı hücreyle (stem&repair celi) zenginleştirilmiş yağ dokuları göğüslere enjekte edildiğinde daha kalıcı sonuçlar gözlenir. Ancak katıldığım eğitici programlarda kök hücreyle büyütülen göğüslerin ufak kaldığını ve kadınların beklentilerini karşılamadığını gördüm. Özellikle Türk kadınların bu büyümeleri yeterli bulmayacağı kanısındayım. Ayrıca kanser ameliyatlarından sonra kök hücre kullanımında dikkatli olunmalıdır. Eğer meme dokusunda kanser hücreleri kalmışsa kök hücreler onları da taklit edecek ve çoğaltacaktır. Şimdiye kadar birçok protez maddesi denenmiş olmasına rağmen cerrahlar tekrar silikona dönmüşlerdir, çünkü yeni nesil silikon protezlerde ilk nesilde gördüğümüz komplikasyonlar minimuma indirilmiştir. Yeni nesil protezlerin kılıfları daha dayanıklıdır ve yırtılmaz, içlerindeki silikon akıcı değildir, protez yırtıldığında artık eskiden olduğu gibi silikon akıp vücuda karışmaz. Basından da takip ettiğiniz gibi FDA tekrar silikon protez kullanımına izin vermiştir. Tuzlu su protezleri eğer içlerinde hava kalırsa yürürken, koşarken, hatta seks esnasında sesler çıkarıyor ve komik olaylara neden oluyordu. Tuzlu su protezi takılan hastalarda kışın soğukta (özellikle kayak tatilinde veya soğuk duşlarda) göğüsler soğuyan protez içi tuzlu sudan dolayı acır ve morarır. Tuzlu su protezlerinin supap (ventil) dediğimiz kapakları bazen su sızdırır ve hasta ateşli bir sevişmeden sonra sabah uyandığında protezinin boşalıp göğsünün ufaldığını hayretler içinde görebilir. Soyayağı protezleri ise kuvvetli bir asit olduklarından protez duvarından sızıp göğüslerde nahoş kokulara neden oluyordu. Hastaların bu nedenle günde defalarca duş yaptıklarını ve kuvvetli parfümler kullandıklarını biliyorum. Soyayağı protezleri yasaklandı ve bütün protezler firma tarafından ödenecek şekilde silikon protezlerle değiştirildi. Silikon meme protezleri bütün tartışmalara ve yasaklamalara rağmen tekrar piyasaya çıkmış ve bütün ülkelerde satışları tekrar 177 serbest bırakılmıştır. Geçen yıl Amerika'da katıldığım bir toplantıda, zamanında meme protezlerini yasaklayan FDA yetkilisi "Eğer doktorlar bize şimdi verdikleri bilimsel bulguları o zaman verselerdi, silikon protezleri hiç yasaklamazdık" diyerek doktorların 1996'da ne kadar hazırlıksız yakalandıklarını belirtmiştir. Aslında istikbalde meme protezlerine gerek kalmayacak ve göğüsler enjekte edilen kök hücreler veya gen teknolojisi sayesinde büyütüleceklerdir. Ancak bu teknoloji için en az 20-30 yıl daha beklemek gerekecektir. Bu nedenle biz yine günümüze dönelim ve günümüzdeki meme büyütme yöntemlerinden bahsedelim. Bir kadının göğsü sadece meme dokusu ve süt kanallarından meydana gelmez. Bu dokunun etrafında bol miktarda yağ dokusu da vardır. Zayıflama durumlarında ve başarılı diyetlerden sonra ilk olarak meme dokusundan yağ kaybı olur ve göğüsler sarkabilir. Bu nedenle bize başvuran hastaların büyük bir kısmı zayıflama sonucu ufalan, hatta sarkan göğüslerden şikâyetçidir. Bu tür göğüsleri protezle hem kaldırmak hem de büyütmek kolay ve sık başvurulan bir yöntemdir.